Inguruan ditugun lur-sail edo lur-eremu gehienak eraikuntzarako edo errepideak egiteko erabili dituzte. Eta, horregatik, geroz eta urriagoak dira nekazaritza-lurrak. Nekazaritzak baino askoz diru gehiago ematen dute eraikuntza-lanek, eta, gainera, gaur egun jakiak munduko beste edozein txokotatik ekar ditzakete. Baina, noiz arte egin ahal izango dute hori? Galdera horri eta beste batzuei erantzuten diete Europako Batasuneko ikus-entzunezko agentziak egindako erreportaje honetan.
Lur gainean A eta B puntuen arteko igarobide bat egiteko, gehienetan lurra asfaltoz eta hormigoiz estaltzen dugu. Lurrarentzat zein guretzat ohitura txarra da.
Gundula Prokok: Austriako Ingurumen Agentziako zuzendaria
Asfaltoarekin eta hormigoiarekin eta bestelako geruza iragazgaitzekin estaltzen denean, Lurra iragazgaitz bihurtzen da. Horiek Material egokiak dira eraikinak eta errepideak egonkortzeko, baina lurraren emankortasuna galarazi eta lurraren funtzio garrantzitsu batzuk eragozten dituzte.
Ciro Gardi: Parmako Ingurumen Institutuko zuzendaria
Izan ere, lurrak beste funtzio batzuk ditu. Nekazaritzarakoa erabiltzen da, eta uraren fluxua erregulatzen du, uholdeak gertatzea saihesten direlako. Karbono asko biltzeko gai denez, klimaren aldaketari aurre egiten dio. Beraz, zorua biodibertsitatearen erreserba bat da.
Gundula Prokok: Austriako Ingurumen Agentziako zuzendaria
Lurra iragazgaitz bihurtzen bada, urak ezin du zolatutako lurra pasatu, eta estolderia-sistemak kaltetu egiten dira.
Ciro Gardi: Parmako Ingurumen Institutuko zuzendaria
Azken 16 urteotan Europan egunean 250 hektarea lur galdu direla uste dut. Urte betean Berlinen tamainako hiri baten azaleraren parekoa da hori.
Gundula Prokok: Austriako Ingurumen Agentziako zuzendaria
Hiriek hazten jarraitzen dute, eta bideragarria ez den bizitza estilo bat sortu dugu. Horrela segitzen badugu, sekula ez ditugu etorkizunerako energia-helburuak lortuko.
Ciro Gardi: Parmako Ingurumen Institutuko zuzendaria.
Parmako inguru hau, bailarako elikadura-biltegia da. Lurraren erabileraren beste adibide batzuk ikus ditzakegu hemen. Utzitako eraikin hauek ez ziren sekula erabili. Ez dira gertaera teorikoak, urbanizatzeak elikagaien segurtasunean izan dezakeen eraginaren adibide zehatzak dira. Gune hau, adibidez, ez dago ez landatua ez eta eraikia ere. Jakina, Europako beste herrialde batzuetan egoera antzerakoa da. Oraingoz ez zaigu axola, munduko edozein tokitan edozer eros genezakeelako: Brasilen soja erostea posible da, garia Kanada eta Argentinan... baina noiz arte?
Gundula Prokok: Austriako Ingurumen Agentziako zuzendaria
Herrietako zorua gero eta garrantzitsuagoa da. Duela 10 urte inori ez zitzaizkion axola landatzeko lurrak. Nekazaritza behera doa Europa osoan, eta uste dut zorigaiztoko aldaketa dela.
Ciro Gardi: Parmako Ingurumen Institutuko zuzendaria
Ekonomiaren ikuspegitik, nekazaritzak galtzen jarraitzen du, etxebizitzak edo upeltegiak eraikitzeak diru gehiago ematen duelako. Urtero nekazaritzarako 3.000 hektarea lur galdu dira hemen. Biltegi hauen jabeek badituzte hutsik dauden beste batzuk. Politikariei lurraldearen planifikazio egokia eskatu behar zaie.
Gundula Prokok: Austriako Ingurumen Agentziako zuzendaria
Austriako arazoa herrialde txikia izatea da, eta, eraikitzeko lurraren heren bat baino ezin da erabili eraikitzeko. Baina behar dugun guztia eraiki behar dugu. Austriako zonalde askotan ez dago lurrik eta, ondorioz, kontu handiz planifikatu behar dugu. Lurra iragazgaitz bihurtzen bada, modu egokian egiten dela ziurtatu behar da. Eta gaur egun hori ez da gertatzen. Europa osoan erabiltzen ez diren azpiegitura ugari hutsik daude, herri txiki zein hiri handietan. Jendeak ez du horren berri.
Kurt Hofstetter: Vienako Udal-Garapeneko Bulegoa
Viena oso bizkor ari da hazten. Urtero 20.000 biztanle gehiago ditu. Albora utzitako industria-guneak garatu nahi ditugu hirian, edo utzitako geltokiak adibidez, inguruan badituztelako azpiegiturak dituztelako. Lurrari dagokionez, eraikitako guneen % 10 berriro ireki behar dira, lurpeko urek beren bidea egin dezaten. Adibidez, erdiko geltokiaren inguruan ez ziren etxebizitza berriak bakarrik eraiki, baita bulegoak ere. Hemen eskola berri bat dugu, hiriaren alde berri batean, baina zegoenarekin ondo komunikatua dagoena.
Gundula Prokok: Austriako Ingurumen Agentziako zuzendaria
Etxebizitza bat diseinatu edo eraikitzen denean, neurrietako asko maila lokalean har daitezke; baina joera orokorrak aldatu beharra ere badugu, adibidez, planen finantziazioa eta hirigintza-politikak.
Cécile Jodogne: Bruselako Udal-Garapeneko Bulegoa
Schaerbeek-en gaude, lorategi txiki bat eta aisialdi gunea duten etxebizitza ederrez osatutako auzo batean. Aparkalekua egin zen hemen bizi zirenentzat. Zolatutako guneak eta ateak kendu ziren, eta guztia asfaltoarekin eta hormigoiarekin zigilatu zen. Horrek zera ekarri zuen: landaretza desagertzea, biodibertsitatea galtzea, eta lurra iragazgaitz bihurtzea. Helburua da hemen lurra eta landaretza berreskuratzea, eta berriro ateak jartzea publikoa eta pribatua bereizteko. Hirien planifikazioa gero eta gehiago isladatzen da alde horietan, eta botere publikoek orain argi adierazi behar dute hau ez dugula egiten zirikatzeagatik, baizik eta guztion onerako.
Estatuak ez dira ados jarri lurra estaltzea galaraziko duten legeen inguruan. Iragaitzgaitasun horren eraginak kezka eragiten du Europan. Ikuspegi integralago batek kalteak konpontzeko lanak edo lurraren izaera aldatzearen trukeko indemnizazioak nola erabaki definitu beharko luke.
Ciro Gardi: Parmako Ingurumen Institutuko zuzendaria
Urtez urte lur gehiago galtzen dugu, baita hiritartzea mugatuta ere. Prozesuak aurrera egiten badu, ez da gune librerik geratuko.
Gundula Prokok: Austriako Ingurumen Agentziako zuzendaria
Estatu guztiak norabide zuzenean jartzeko tresna eta pizgarriak jar ditzake Europako Batasunak.
Ciro Gardi: Parmako Ingurumen Institutuko zuzendaria
Lurra babesteko Europa mailako estrategia orokor bat behar dugu. Baliabide horren kontsumoa mugatu beharra dugu, eta mugatu ezin denean eragina konpentsatzeko edo arintzeko neurriak hartu behar ditugu. Etorkizuneko belaunaldientzako ondare moduan ikusi behar da.
Buletina
